दोलखामा एक हजार बढी पशुमा कृत्रिम गर्भाधान

ईश्वर विश्वकर्मा

दोलखा २२ साउन । दोलखामा एक हजार भन्दा बढी पशुचौपायामा कृत्रिम गर्भाधान गराइएको छ।
गत आ.व २०७९/०८० मा एक हजार ३ सय ४० वटा पशुमा कृत्रिम गर्भाधान गराइएको हो। भेटेरिनरी अस्पताल तथा पशु सेवा विज्ञ केन्द्रले पाँच सय १४ भैँसी, दुइ सय ८४ गाई र आठ वटा बाख्रामा कृत्रिम गर्भाधान गराइएको जनाएको छ।‌ केन्द्रका डाक्टर धुब्र डिसीले स्थानीय जातबाट नै वर्णशंकर जातको पशु उत्पादन गरी दुध तथा मासु उत्पादन वृद्धि गर्न, साँढे पाल्ने झन्झटबाट मुक्त हुन, हाडनाता प्रजनन हुनबाट रोक्न र संक्रामक रोगहरुबाट पशुचौपाया बचाउन कृतिम गर्भाधान गराइएको बताए। उनका अनुसार विज्ञ केन्द्रबाट एक सय ६२ र जिल्लाका स्थानीय तहका पशु सेवा शाखाबाट एक हजार एक सय ७८ वटा पशुको कृत्रिम गर्भाधान गराइएको हो।

सबैभन्दा बढी बैतेश्वर गाउँपालिकामा छ सय ४२, भीमेश्वर नगरपालिकामा दुई सय ४६, जिरी नगरपालिकामा एक सय ११, कालिञ्चोक गाउँपालिकामा ६६, विगुमा १७ वटा पशुमा कृत्रिम गर्भाधान गराइएको हो । यस्तै तामाकोशी गाउँपालिकामा ३६, मेलुङ गाउँपालिकामा ३० र शैलुङ गाउँपालिकामा २९ वटामा गर्भाधान गराइएको छ। गौरीशंकर गाउँपालिकामा भने कृत्रिम गर्भाधान गराइएको छैन। कृत्रिम गर्भाधानबाट पशुको नश्ल सुधार हुने भएकोले साँढे र राँगोको विकल्पमा पशुहरुमा कृत्रिम गर्भाधान प्रति कृषकहरुको आकर्षण बढेको छ ।

पछिल्लो वर्षमा साँढे र राँगो पाल्ने क्रम हराउँदै गएको र कम पाउन छोडकोेले प्राकृतिक भन्दा पनि कृत्रिम गर्भाधान प्रति व्यवसायिक पशुपालक कृषकहरु आकर्षित हुदैँ भएको डाक्टर धुब्र डिसीले बताए। ” उन्नत जातको पशु र दुध उत्पादन पनि बढ्ने भएकोले कृत्रिम गर्भाधान आवश्यक छ ।” उनले भने।
यातायातको सहज पहुँच, दक्ष प्राविधिक र आवश्यक सामग्रीको उपलब्धता र सही समयमा कृत्रिम गर्भाधान गर्न सकिएमा यसबाट कृषकहरुले धेरै फाइदा लिन सक्ने उनले बताए ।